Gebelik ve Over (Yumurtalık) Kistleri

Adneksiyal (alt karın bölgesi) kitleler, jinekolojik cerrahi açıdan gebelik sırasında en sık muayene nedenlerindendir. Yaklaşık olarak 1/320 gebelikte takip gerektirecek büyüklükte bir yumurtalık kitlesi görülür ve 1/1000 tanesinde cerrahi girişim gerektirebilir.

 

Gebelikte cerrahi girişim gerektiren bulgular:

  • Kist torsiyonu (kistin kendi ekseni etrafında dönmesi)
  • Karın içinde kistin sıkışması hali
  • Kist kanaması
  • Kistin içindeki sıvıyı karın içine çatlayarak boşaltması
  • Doğum esnasında kitleye baskı ve sıkışma

Gebelikte tanı konulan kitlelerin çoğunu corpus luteum kistleri oluşturur. Bunlar genelde <6cm çapında olup, 14-18 gebelik haftasına kadar yok olur. Gebelikte cerrahi gerektiren en sık adneksiyal lezyon, benign kistik teratomdur. Diğerleri seröz ve musinöz kistadenom,  paraovarian kistler ve çikolata kistleridir.

Gebelikte pelvik kitle tanısı koymak zordur. İlerleyen gebelik ve artan rahim boyutları birlikte, muayene ile kitle tanısı koymak zorlaşır. Yardımla gebe kalmış gebelerde yumurtalık boyutları artmış olabilir (polikisti over hastalarında), bunlarda torsiyon riski de yüksektir.

Gebelikte tanıyı koymada yapılan transvajinal ultrason yardımcıdır, basit kistleri komplike kistlerden ayırt etmede de ultrason gebelikte en zararsız tanı yöntemidir. Renkli doppler de torsiyon tanısında yararlı olabilir.

Gebelikte yumurtalıktaki kitlelerin tedavisi: Şikayet vermeyen yumurtalık kistleri 16-18. haftaya kadar dikkatle izlenmeli, kitle kendiliğinden kaybolursa herhangi bir girişime sebep yoktur. Bu dönemde fonksiyonel kistlerin hemen tamamı kaybolur, spontan düşük oranı düşüktür.

18. haftadan önce cerrahi girişim, rüptür, torsiyon, ağır komplike enfeksiyon bulgularında gerekli olabilir. Cerrahi girişimler gebelik haftası elverişli olduğu durumlarda (20 haftaya kadar) laparoskopik yöntemle olmalıdır. 20 hafta üstü gebeliklerde açık ameliyat gerekebilir.