Servikal Gebelik

Serviks rahimin alt kısmında bulunan, uzunluğu 3-4.5cm'ye kadar olabilen fıçı şeklindeki kanaldır. Kanalın üst kısmı rahim içine alt kısmı ise vajene açılır.

Gebelikler normalde rahim içinde yerleşirler. Gebeliğin rahim ağzında veya rahim kanalı içinde bir yerde yerleştiği durumlar, çok nadir rastlanan, bir çeşit dış gebelik türüdür.

Dış gebeliklerin %1'inden daha azı servikal gebeliktir. Tüp bebek (IVF) uygulanan hastalarda servikal gebelik görülme oranı 1/1000 kadardır. Bir çalışmada tüp bebek uygulamalarında meydana gelen dış gebeliklerin %3.7'sinin servikal gebelik olduğu bildirilmiştir. Tüp bebek uygulanmayan normal hastalarda oluşan servikal gebeliklerin nedeni bilinmemektedir, teorik olarak daha önce sezaryen veya küretaj gibi rahim ağzını zedeleyecek işlemleri geçirmiş olmak riski arttırıyor olabilir.

Tanı transvajinal ultrasonda rahim ağzı (serviks) içerisinde görülmesi ile konur. MR da tanıda yardımcı bir uygulamadır. Ektopik gebeliğin tüm bulguları eşlik edebilir.

Tanıdan itibaren hasta klinik takipte olmalıdır. Diğer dış gebelik olgularında olduğu gibi yaklaşım, gebeliğin sağlıklı gelişemeyeceğini ve anne yaşamını tehdit edebileceği göz önünde bulundurularak (yoğun kanama), acil medikal tedavi ile başlatılarak (Metotrexate) gereğinde cerrahi müdahale yapılmalıdır.

Küretaj ile gebeliğin alınması çok risklidir çünkü aşırı kanamaya neden olabilir, bu durumda kanamayı durdurmak için acilen rahmin alınması (histerektomi ameliyatı) veya anjiografik uterin arter embolizasyonu (damarın tıkanması) gerekebilmektedir. Aşırı kanamayı engellemekj için küretaj işleminden önce uterin arter embolizasyonu yapılabilir ve küretajdan sonra rahim ağzına balon kateter uygulanarak kanama azaltılabilir. Rahim ağzına giden damarların anjiografik yöntemle tıkanması (uterin arter embolizasyonu) rahim ağzına ve dolayısıyla buradaki gebeliğe giden kanı azaltarak gebeliğin beslenmesini bozar ve bu şekilde gebeliğin yok olmasını sağlayabilir. Gebeliğin büyüklüğüne ve durumun aciliyetine göre ilaç tedavisi (metotrexsate), uterin arter embolizasyonu, histerektomi ile rahmin alınması ameliyatı, küretaj gibi yöntemler klinik uygulama kapsamındadır.